Projekty MNiSW

Projekty finansowane ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach Programu „Nauka dla Rozwoju Społeczeństwa”:

Tytuł projektu: Dwukierunkowa droga do zdrowia – czy środowisko wpływa na czynność endokrynną mięśni szkieletowych i w ten sposób reguluje zmiany adaptacyjne indukowane aktywnością fizyczną w grupie dojrzałych kobiet?

Numer umowy: NdRS/SP/0034/2025/01

Wartość przyznanych środków: 1 986 380,00 zł

Całkowity koszt projektu: 1 986 380,00 zł

Okres realizacji: 01.06.2026 – 31.05.2029

Kierownik projektu: prof. AWF dr hab. Urszula Czerniak

Celem projektu jest lepsze zrozumienie zależności między ekspozycją na PFAS, aktywnością fizyczną a zdrowiem kobiet oraz opracowanie praktycznych rekomendacji dotyczących najbardziej efektywnych form aktywności fizycznej wspierającej zdrowie kobiet i potencjalną redukcję obciążenia tymi związkami.

Związki per- i polifluoroalkilowe (PFAS) to syntetyczne substancje chemiczne szeroko stosowane w przemyśle i produktach codziennego użytku, m.in. w powłokach nieprzywierających, odzieży wodoodpornej czy opakowaniach żywności. Charakteryzują się bardzo dużą trwałością, przez co nie ulegają łatwemu rozkładowi i mogą kumulować się w organizmie człowieka. Badania wskazują, że długotrwała ekspozycja na PFAS może mieć niekorzystny wpływ na zdrowie, m.in. na układ metaboliczny i sercowo-naczyniowy.

Projekt dotyczy wpływu PFAS na zdrowie kobiet w okresie okołomenopauzalnym oraz ich potencjalnego oddziaływania na adaptacje organizmu do wysiłku fizycznego. Szczególny nacisk położono na rolę mięśni szkieletowych jako narządu endokrynnego i wydzielanych przez nie miokin, które uczestniczą w regulacji procesów metabolicznych i funkcji układu krążenia.

W ramach badania analizowane są zależności pomiędzy stężeniem PFAS, profilem miokin oraz metabolitów argininy, a także ich zmiany w odpowiedzi na dwa rodzaje interwencji wysiłkowej: trening oporowy z masą własnego ciała oraz marszowy trening interwałowy. Celem jest ocena, czy regularna aktywność fizyczna może wpływać na dystrybucję i eliminację PFAS oraz poprawę parametrów zdrowotnych.

W projekcie uczestniczą kobiety w wieku okołomenopauzalnym, w tym osoby zdrowe oraz pacjentki po leczeniu onkologicznym. Interwencja obejmuje 6-miesięczne, nadzorowane programy treningowe, a następnie okres samodzielnego utrzymania aktywności. Badania uzupełnione są o ocenę wydolności fizycznej, składu ciała oraz wskaźniki stylu życia i jakości życia.

Strona projektu

Tytuł projektu: Przepis na zdrowie – interwencja żywieniowa połączona z aktywnością ruchową jako elementy wspomagające zdrowie prokreacyjne młodych kobiet.

Numer umowy: NdRS/SP/0124/2025/01

Wartość przyznanych środków: 1 646 052,00 zł

Całkowity koszt projektu: 1 646 052,00 zł

Okres realizacji: 26.05.2026 – 25.05.2029

Kierownik projektu: prof. AWF dr hab. Małgorzata Mizgier

Głównym celem badań jest ocena skuteczności 16-tygodniowej interwencji dietetycznej o charakterze przeciwzapalnym (AIDiet) w porównaniu do 16-tygodniowej interwencji dietetycznej połączonej z aktywnością fizyczną/treningiem (AIDiet/PAT) na poprawę jakości diety dziewcząt w wieku 14–19 lat, ocenianej na podstawie indeksu KIDMED.

Okres dojrzewania u dziewcząt wiąże się z dynamicznymi zmianami hormonalnymi prowadzącymi do osiągnięcia dojrzałości płciowej i rozpoczęcia cykli menstruacyjnych. Zmiany te mogą być związane z występowaniem zespołu napięcia przedmiesiączkowego (PMS), bolesnych menstruacji oraz zaburzeń endokrynologicznych i metabolicznych. Ponadto częsta jest w tym wieku obecność zmian skórnych o charakterze trądzikowym oraz hirsutyzmu, zwłaszcza u dziewcząt z nadwagą lub otyłością i zespołem policystycznych jajników (Polycystic Ovary Syndrome, PCOS).

Literatura wskazuje, że odpowiednie modyfikacje stylu życia, w tym żywienia, mogą przeciwdziałać tym zaburzeniom i sprzyjają budowaniu zdrowia prokreacyjnego już w okresie dojrzewania. Dietą, której skuteczność wykazano w odniesieniu do poprawy zdrowia prokreacyjnego kobiet, jest dieta śródziemnomorska (MD). Dowiedziono, ze wzrost przestrzegania zasad MD wiązał się m.in. z niższym ryzykiem PMS, regulacją cykli menstruacyjnych, poprawą zdrowia seksualnego oraz przebiegu endometriozy i zmniejszenia dolegliwości bólowych z nią związanych. Ponadto, z niższym ryzykiem niepłodności.Mechanizm, poprzez który MD może wpływać na zdrowie reprodukcyjne, nie jest jasny, ale uważa się, że może być on związany m.in. z przeciwzapalnymi i antyoksydacyjnymi właściwościami diety.  MD zawiera składniki o działaniu przeciwzapalnym i/lub antyoksydacyjnym, takie jak kwasy n-3, flawonoidy, karotenoidy, witaminy C i E oraz źródła błonnika i białek roślinnych, które to mogą wpływać na poprawą markerów stanu zapalnego (np. białko C-reaktywne (CRP), czynnik martwicy nowotworów (TNF-α)), składu ciała oraz parametry antropometryczne (wskaźnik masy ciała, BMI i obwód talii, WC) i ciśnienia tętniczego, glikemii oraz gospodarki lipidowej.

Dodatkowym obszarem zainteresowania w naszym projekcie jest mikrobiom jamy ustnej, którego skład może być modulowany przez dietę. Przegląd piśmiennictwa przeprowadzony przez Augimeri i wsp. (2024) sugeruje, że MD może modulować skład mikrobioty jamy ustnej, promując równowagę mikrobiologiczną. Poprzez zawartość polifenoli, błonnika i nienasyconych kwasów tłuszczowych, dieta ta ogranicza namnażanie bakterii patogennych, a jej regularne stosowanie wiąże się z lepszym stanem przyzębia i niższym poziomem biomarkerów zapalnych w ślinie i płytce nazębnej. Należy podkreślić, że mimo wyników sugerujących pozytywny wpływ MD na mikrobom jamy ustnej, obecny stan wiedzy pozostaje ograniczony.

Co istotne coraz więcej danych naukowych wskazuje na istnienie dwukierunkowej zależności między mikrobiomem jamy ustnej, a zdrowiem reprodukcyjnym kobiet. Patogeny periodontologiczne mogą drogą krwi docierać do macicy i łożyska, wywołując stan zapalny. Natomiast, zaburzenia hormonalne i stany zapalne w obrębie układu rozrodczego mogą wtórnie prowadzić do dysbiozy jamy ustnej, pogłębiając błędne koło zaburzeń ogólnoustrojowych. Z kolei aktywność fizyczna (AF), mimo że wiąże się z wieloma udokumentowanymi korzyściami zdrowotnymi, ma niejednoznaczny wpływ na stan jamy ustnej. Z jednej strony, badania obserwacyjne wykazują, że sportowcy mogą charakteryzować się podwyższonym ryzykiem próchnicy, erozji szkliwa i zapaleń przyzębia, co tłumaczy się m.in. dietą bogatą w cukry proste, częstym spożyciem napojów izotonicznych oraz zmniejszonym wydzielaniem śliny. Z drugiej strony, pojawiają się doniesienia sugerujące, że fizjologiczny stres wywołany AF może promować korzystną różnorodność mikrobiomu jamy ustnej i wspierać odpowiedź immunologiczną.

Ze względu na złożoność i potencjalnie przeciwstawne mechanizmy, wpływ interwencji treningowej na stan zdrowia jamy ustnej wymaga dalszych badań.
Równocześnie, wyniki badań wskazują, że interwencje oparte na AF mogą korzystnie wpływać na zdrowie reprodukcyjne kobiet. Podczas gdy rodzaj, intensywność, częstotliwość i czas trwania optymalnej interwencji AF oraz jej rola, niezależnie od utraty masy ciała, pozostają niejasne, wstępne ustalenia sugerują, że włączanie ćwiczeń może stanowić alternatywę lub terapię uzupełniającą w leczeniu niepłodności. Nie mniej ćwiczenia te nie mogą być nadmiernie intensywne. Zaobserwowano bowiem, że u zdrowych kobiet, które starają się o dziecko, regularne wykonywanie bardzo intensywnej AF, może negatywnie wpłynąć na modulacje kluczowych hormonów skutkując zaburzeniami owulacji. Jak wspomniano stężenia hormonów u kobiet są także zależne od rodzaju ćwiczeń. W metaanalizie Ramadan W. i wsp. porównano trening interwałowy o wysokiej intensywności (HIIT) i tradycyjny trening oporowy (TRT) u 72 młodych kobiet. Poziomy hormonów: estrogenu (E), testosteronu (T), hormonu folikulotropowego (FSH), prolaktyny (PRL) i hormonu luteinizującego (LH) mierzono przed i po interwencji. Obie grupy wykazały istotne wzrosty E i obniżenie T, FSH i PL. Nie stwierdzono istotnych zmian w LH. Zatem zarówno HIIT jak i TRT skutecznie modulują profile hormonalne, potencjalnie korzystnie wpływając na zdrowie reprodukcyjne i metaboliczne.

Projekty finansowane ze środków budżetu państwa, przyznanych przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach Programu „Nauka dla Społeczeństwa II”:

Tytuł projektu: Efektywność „Zielonej recepty” – prewencyjna rola edukacji zdrowotnej

Numer umowy: NdS-II/SP/0560/2023/01

Wartość przyznanych środków finansowych: 475 172,50 zł

Okres realizacji: III.2024 – XII.2026

Kierownik projektu: prof. AWF dr hab. Jana Krzysztoszek

Strona projektu

Publikacje z projektu:
1. Publikacja w Biomedical Human Kinetics

Tytuł projektu: Wpływ wdrożenia SIT podczas lekcji wychowania fizycznego na sprawność poznawczą i fizyczną młodzieży

Numer umowy: Nds-II/SP/0371/2024/01

Wartość przyznanych środków finansowych: 646 360,00 zł

Okres realizacji:II.2024 – II.2027

Kierownik projektu: prof. AWF dr hab. Adam Kantanista

Strona projektu

Tytuł projektu: Systematyczne aktywności gwarantem zdrowych kości

Numer umowy: NdS-II/SP/0364/2023/01

Okres realizacji: IV.2024 – IV.2027

Wartość przyznanych środków finansowych: 1 650 000,00 zł

Kierownik projektu: prof. dr hab. Robert Olek

Strona projektu

Projekt badawczy pn. Wpływ epidemii COVID-19 na przygotowania paraolimpijczyków do zawodów rangi krajowej i międzynarodowej.

Kierownik projektu: dr Piotr Urbański
Termin realizacji: 30-06-2021 do 30-06-2022

Projekt badawczy pn. Kryteria doboru zawodników do osad wieloosobowych w sportach wodnych w ujęciu wieloczynnikowym.

Kierownik projektu: dr Jarosław Janowski
Termin realizacji: od 31-03-2016 do 30-03-2019

Projekt badawczy pn. Patobiomechaniczna ocena wpływu zmian przeciążeniowych w obrębie narządu ruchu na wynik sportowy w rocznym cyklu szkoleniowym u zawodników uprawiających asymetryczne dyscypliny – kontekst optymalizacji treningu.

Kierownik projektu: dr hab. Małgorzata Ogurkowska, prof. AWF
Termin realizacji: od 31-03-2016 do 30-03-2019

Projekt badawczy pn. Wspomaganie procesu treningowego w żeglarstwie z wykorzystaniem dźwiękowej informacji zwrotnej w czasie rzeczywistym.

Kierownik projektu: dr Jacek Tarnas
Termin realizacji: od 18-04-2016 do 17-04-2019

Projekt badawczy pn. Analiza wpływu wybranych suplementów roślinnych na układ immunologiczny u wysokokwalifikowanych wioślarzy.

Kierownik projektu: dr hab. Anna Skarpańska – Stejnborn, prof. AWF
Termin realizacji: od 14-04-2015 do 13-12-2018

Projekt badawczy pn. Monitoring nawodnienia organizmu i stężenia elektrolitów u zawodniczek zespołowych gier sportowych w rocznym cyklu treningowym.

Kierownik projektu: dr Tomasz Podgórski
Termin realizacji: od 14-04-2015 do 13-10-2017

Projekt badawczy pn. Wspomaganie treningu szybkościowo – koordynacyjnego sportowców wysokiej klasy ze szczególnym uwzględnieniem bezpośredniego przygotowania startowego.

Kierownik projektu: dr hab. Jacek Zieliński, prof. AWF
Termin realizacji: od 14-04-2015 do 13-04-2018

Projekt badawczy pn. Monitoring i optymalizacja obciążeń treningowych oraz analiza zmęczenia u zawodników uprawiających hokej na trawie w klubie sportowym AZS AWF Poznań.

Kierownik projektu: doc. dr Jacek Adrian
Termin realizacji: od 27-11-2013 do 26-11-2016

Projekt badawczy pn. Biomechaniczna ocena potencjału motorycznego zawodników akademickich wybranych dyscyplin w rocznym cyklu szkoleniowym: kontekst urazowości i profilaktyki oraz aplikacji.

Kierownik projektu: prof. dr hab. Lechosław B. Dworak
Termin realizacji: od 29-11-2013 do 28-11-2016

Projekt badawczy pn. Monitoring i optymalizacja procesu treningowego sportowców wysokiej klasy w aspekcie wydolności fizycznej, techniki ruchu i wspomagania psychologicznego. Badania nowoczesnymi metodami
w rzeczywistych warunkach treningowych.

Kierownik projektu: dr hab. Krzysztof Kusy, prof. AWF
Termin realizacji: od 02-12-2013 do 01-12-2016

Projekt badawczy pn. Indywidualizacja szkolenia w zespołowych grach sportowych na podstawie wieloczynnikowej oceny przygotowania motorycznego zawodników z uwzględnieniem aspektów biochemicznych i fizjologicznych.

Kierownik projektu: prof. dr hab. Ryszard Strzelczyk
Termin realizacji: od 27-12-2011 do 26-12-2014

Projekt badawczy pn. Optymalizacja szkolenia sportowego zawodników zaplecza reprezentacji olimpijskiej w sportach indywidualnych – stworzenie efektywnego systemu treningu i selekcji.

Kierownik projektu: dr hab. Tadeusz Rynkiewicz, prof. AWF
Termin realizacji: od 28-12-2011 do 27-12-2014

AKADEMICKIE CENTRUM KREATYWNOŚCI
– ŚRODKI FINANSOWE Z PROGRAMU OPERACYJNEGO INNOWACYJNA GOSPODARKA

Projekt badawczy pn. Aktywni nie tylko online

Kierownik projektu: dr hab. Michał Bronikowski, prof. AWF
Termin realizacji: od 29-12-2014 do 15-11-2015

Projekt badawczy pn. Badania obciążeń układu mięśniowo-szkieletowego w wybranych – ekspresyjnych elementach tańca współczesnego i klasycznego z zastosowaniem metod identyfikacji sił generowanych przez mięśnie.

Kierownik projektu: dr Joanna Gorwa
Termin realizacji: od 13-04-2010 do 12-04-2015

Projekt badawczy pn. Metabolizm puryn oraz potencjał antyoksydacyjny u zawodników uprawiających sport wyczynowy – wpływ wieku, poziomu sportowego oraz dyscypliny sportowej.

Kierownik projektu: dr hab. Jacek Zieliński
Termin realizacji: od 22-06-2009 do 21-06-2013

Projekt badawczy pn. Zmienność morfologiczna, funkcjonalna i dynamiczna kończyn dolnych u chłopców i dziewcząt uprawiających piłkę nożną w fazie pubertalnej dojrzewania.

Kierownik projektu: dr Katarzyna Antosiak – Cyrak
Termin realizacji: od 17-05-2011 do 16-05-2015

Projekt badawczy pn. Możliwości zastosowania wybranych suplementów roślinnych w profilaktyce stanów zapalnych u zawodników poddanych intensywnym wysiłkom fizycznym.

Kierownik projektu: prof. dr hab. Łucja Pilaczyńska – Szcześniak
Termin realizacji: od 18-05-2011 do 17-05-2014

Projekt badawczy pn. Ocena kompleksowej fizjoterapii chorych pozabiegach onkologicznych w obrębie głowy i szyi.

Kierownik projektu: dr hab. Sławomir Marszałek
Termin realizacji: od 21-05-2009 do 20-05-2013

Projekt badawczy pn. Modyfikowanie sposobu żywienia i aktywności fizycznej dzieci w wieku przedszkolnym oraz jego wpływ na stan odżywienia i sprawność fizyczną.

Kierownik projektu: prof. dr hab. Wojciech Chalcarz
Termin realizacji: od 27-10-2009 do 26-04-2014

Projekt badawczy pn. Ekonomiczne aspekty rozwoju turystyki na wiejskich obszarach pojeziernych.

Kierownik projektu: dr Joanna Kosmaczewska
Termin realizacji projektu: 21-09-2010 do 20-09-2013

Projekt badawczy pn. Biomechaniczna i kinezjologiczna analiza chodu kangurowego o kulach u pacjentów po urazach kończyn dolnych.

Kierownik projektu: prof. dr hab. Lechosław B. Dworak
Termin realizacji: od 19-05-2011 do 18-05-2015